सापांच्या विविध प्रजातींमध्ये प्रजनन प्रक्रिया भिन्न असते. जवळपास साप अंडी घालतात. तर काही प्रजातींमध्ये अंडी शरीराच्या आतच विकसित होतात. त्यातून थेट पिल्ले बाहेर येतात.
अंडे न घालता, पिल्ल्यांना साप जन्म देतात. पलामू येथील तज्ज्ञ डॉ. डी. एस. श्रीवास्तव म्हटले की, वायपर साप सामान्यतः बाहेर अंडी घालत नाहीत. त्याऐवजी त्यांची अंडी त्यांच्या शरीराच्या आतच विकसित होतात.
मादी सापाच्या शरीरातील एका विशिष्ट ठिकाणी ही अंडी परिपक्व होतात आणि विकास पूर्ण झाल्यावर पिल्ले शरीराबाहेर येतात.कोणत्याही प्रकारची अंडी ही साप बाहेर घालत नाहीत.
थेट पिले बाहेर पडतात. मादी साप थेट जिवंत पिल्लांनाच जन्म देत आहे असे वाटते. मात्र, ही प्रक्रिया सस्तन प्राण्यांच्या प्रक्रियेपेक्षा पूर्णपणे वेगळी आहे.
सस्तन प्राण्यांमध्ये पिल्लाला आईच्या शरीरातून रक्ताद्वारे पोषण मिळते. या सापांच्या बाबतीत भ्रूणाला प्रामुख्याने अंड्यातील पोषक घटकांपासूनच पोषण मिळते.
Leave a Reply