लोक अनेकदा असे गृहीत धरतात की मुलांना त्यांच्या पालकांच्या मालमत्तेवर जन्मसिद्ध हक्क असतो. हे खरे नाही. तज्ञांच्या मते, कायदा केवळ हक्कांबद्दलच नव्हे, तर कर्तव्यांबद्दलही माहिती देतो. पालकांची काळजी घेण्यात आलेले अपयश हे मालमत्तेतून हकालपट्टी करण्याचे एकमेव कारण नाही; अशी अनेक कायदेशीर कारणे आहेत जी मुलांना एक पैसाही मिळण्यापासून रोखतात. मालमत्तेचे दोन प्रकार आहेत: वडिलोपार्जित मालमत्ता आणि स्व-अर्जित मालमत्ता. जर पालकांनी स्वतःच्या कष्टाच्या पैशाने मालमत्ता खरेदी केली असेल, तर त्यावर त्यांची 100% मालकी असते. ते ती मालमत्ता एखाद्या अनोळखी व्यक्तीला दान करू शकतात, ट्रस्टला देऊ शकतात किंवा मृत्युपत्राद्वारे त्यांच्या मुलांपैकी एकाला त्यातून बाहेर काढू शकतात. अशा परिस्थितीत, मुले आपले हक्क सांगण्यासाठी न्यायालयातही जाऊ शकत नाहीत.
जर मुलगा किंवा मुलगी आपल्या आई-वडिलांवर हल्ला करत असेल, मानसिक छळ करत असेल किंवा इतर प्रकारे गैरवर्तन करत असेल, तर पालक ‘देखभाल आणि पालक व ज्येष्ठ नागरिकांच्या जबाबदारीतील अपयश अधिनियम’ (Maintenance and Failure of Parents and Senior Citizens Act) अंतर्गत आपल्या मुलांना मालमत्तेतून बाहेर काढण्यासाठी न्यायाधिकरण किंवा न्यायालयात जाऊ शकतात. इतकेच नाही, तर या अटीअंतर्गत पूर्वी दिलेली मालमत्ता किंवा दानपत्रे देखील रद्द केली जाऊ शकतात.
हिंदू उत्तराधिकार कायदा देखील एक महत्त्वाची भूमिका बजावतो. जर एखाद्या मुलाने मालमत्तेच्या लोभापोटी किंवा इतर कारणांमुळे आपल्या आई-वडिलांची हत्या केली किंवा हत्येचा प्रयत्न केला, तर कायदा त्याला अपात्र ठरवतो. याचा अर्थ असा की, अशा मुलाला त्याच्या आई-वडिलांच्या मालमत्तेवर कोणताही हक्क नसतो. जर आई-वडिलांनी कायदेशीररित्या वैध मृत्युपत्र तयार केले असेल आणि त्यात कोणत्याही मुलाचे नाव समाविष्ट केले नसेल, तर त्यांच्या मृत्यूनंतर मालमत्तेची विभागणी मृत्युपत्रानुसार केली जाईल. मृत्युपत्र बनावट असल्याचे सिद्ध करण्यासारख्या ठोस कायदेशीर कारणांशिवाय, मुलाला मालमत्तेचा वारसा मिळू शकत नाही.
कायदा ज्येष्ठ नागरिकांच्या सुरक्षेची खात्री देतो. जर तुम्ही तुमच्या आईवडिलांची योग्य काळजी घेतली नाही किंवा त्यांच्याशी चांगले वागला नाहीत, तर त्यांच्या मालमत्तेवरील तुमचा कायदेशीर हक्क रद्द होतो. कायद्यानुसार, हक्कांसोबत नेहमी जबाबदाऱ्याही येतात.
Leave a Reply