अमेरिकेतून एलपीजीच्या आयातीत वाढ होऊनही, लोक अजूनही नवीन एलपीजी सिलेंडर कनेक्शनच्या प्रतीक्षेत आहेत. तुम्ही इंडेन, भारत गॅस किंवा एचपी गॅससाठी अर्ज कराल, तरी तुम्हाला सर्वत्र निराशाच पदरी पडेल. दिल्ली, मुंबई, कोलकाता, बंगळूर आणि चेन्नई येथील वितरकांचे म्हणणे आहे की, त्यांनी मार्च महिन्याच्या मध्यापासून घरगुती ग्राहकांना कोणतेही नवीन १४.२ किलोचे सिलेंडर कनेक्शन दिलेले नाही.
पश्चिम आशियातील संकटाच्या काळात लादलेले इतर निर्बंध उठवून अनेक महिने उलटले तरी, नवीन एलपीजी कनेक्शनसाठीचे अर्ज रखडलेले आहेत. केंद्रीय पेट्रोलियम मंत्रालयाने सोशल मीडियावर प्रतिक्रिया देताना म्हटले आहे की, “सध्याच्या भू-राजकीय परिस्थितीमुळे, नवीन एलपीजी कनेक्शन देण्याचे काम तात्पुरते थांबवण्यात आले आहे. अत्यावश्यक सेवांमध्ये व्यत्यय येऊ नये म्हणून वितरक सध्या विद्यमान ग्राहकांना रिफिल पुरवठ्याला प्राधान्य देत आहेत.” मंत्रालयाने असेही म्हटले आहे की हा एक ‘तात्पुरता उपाय’ असून परिस्थिती स्थिर झाल्यावर नवीन कनेक्शन पुन्हा सुरू होण्याची अपेक्षा आहे.
फेडरेशन ऑफ एलपीजी डिस्ट्रिब्युटर्स ऑफ इंडियाचे (FLDI) सरचिटणीस पवन सोनी यांनी ‘द हिंदू’ला सांगितले की, सध्या पुरवठ्याची परिस्थिती चांगली असली तरी, ती दीर्घकाळ टिकेल की नाही हे सांगणे कठीण आहे. पश्चिम आशियातील परिस्थिती अनिश्चित असल्याने, तेल विपणन कंपन्या किती जहाजे एलपीजी आणू शकतील हे कोणालाच माहीत नाही. मागणी पूर्ण करण्यासाठी साठवण क्षमतेचेही कार्यक्षमतेने व्यवस्थापन करावे लागेल.”
ऑल-इंडिया एलपीजी डिस्ट्रिब्युटर्स फेडरेशनच्या पश्चिम बंगाल युनिटचे उपाध्यक्ष बिजन बिहारी बिस्वास यांच्या मते, राज्यभरातील प्रत्येक वितरकाकडे सरासरी १०० ते १२० नवीन कनेक्शन अर्जांचा बॅकलॉग आहे. ते म्हणाले, “परंतु आमच्या असे लक्षात आले आहे की, बहुतेक अर्जदार तात्पुरते फ्री-ट्रेड एलपीजी सिलिंडर घेण्याऐवजी नवीन घरगुती कनेक्शनची वाट पाहणे पसंत करतात.”
देशभरातील अनेक वितरकांनी प्रतीक्षा करणाऱ्यांना तात्पुरता उपाय म्हणून ५-किलोचे फ्री-ट्रेड (FTL) सिलिंडर आणि १०-किलोचे कंपोझिट सिलिंडर खरेदी करण्याचा सल्ला दिला आहे. सध्या, या लहान सिलिंडरची मागणी पाच प्रमुख शहरांमध्ये वेगवेगळी आहे. दिल्लीतील एका वितरकाने सांगितले, “नैसर्गिकरित्या, जेव्हा नवीन जोडण्या उपलब्ध नसतात, तेव्हा त्यांची विक्री वाढते.”
पश्चिम आशियातील संघर्षापूर्वी, भारत आपल्या एलपीजीच्या गरजेपैकी ६० टक्के आयात करत असे, ज्यापैकी ९० टक्के होर्मुझच्या सामुद्रधुनीतून जात असे. संकटाच्या काळात, आयातीतील घटीचा परिणाम कमी करण्यासाठी भारताने देशांतर्गत उत्पादन वाढवले. पश्चिम आशियातील वारंवार वाढणाऱ्या तणावामुळे वितरकांना नवीन जोडण्या देणे शक्य झालेले नाही. सध्या, भारत आपल्या एलपीजी गरजेपैकी ६७% अमेरिकेतून आयात करतो, जो पूर्वीच्या पश्चिम आशियाई स्रोतांपेक्षा खूपच लांबचा सागरी मार्ग आहे.
Leave a Reply