आजच्या धावपळीच्या जीवनशैलीत वाढलेले कोलेस्टेरॉल ही एक समस्या बनत चालली आहे. अनेक लोकांना वाटते की जर त्यांचे वजन कमी असेल तर त्यांना कोलेस्टेरॉलची चिंता करण्याची गरज नाही. मात्र हा समज चुकीचा आहे. कोलेस्टेरॉल हे शरीरात आढळणारे एक प्रकारचे फॅट आहे, जे पेशींच्या निर्मितीसाठी आणि काही महत्त्वाच्या हार्मोन्स तयार करण्यासाठी आवश्यक असते. परंतु जेव्हा शरीरात कोलेस्टेरॉलची पातळी गरजेपेक्षा जास्त वाढते, तेव्हा हृदय आणि रक्तवाहिन्यांशी संबंधित आजारांचा धोका वाढू शकतो. त्यामुळे कोलेस्टेरॉलकडे दुर्लक्ष करणे योग्य नाही.
बारीक लोकांनाही कोलेस्टेरॉल होऊ शकतो का?
आरएमएल हॉस्पिटलमधील मेडिसिन विभागाचे डायरेक्टर प्रोफेसर डॉ. सुभाष गिरी यांच्या मते, बारीक किंवा सामान्य वजन असलेल्या लोकांमध्येही कोलेस्टेरॉलची पातळी वाढू शकते. अनेकांना वाटते की कोलेस्टेरॉलची समस्या फक्त लठ्ठ लोकांनाच होते, पण हे पूर्णपणे खरे नाही. वजन कमी असले तरी चुकीचा आहार आणि अयोग्य जीवनशैलीमुळे कोलेस्टेरॉल वाढू शकतो. जास्त तळलेले पदार्थ, प्रोसेस्ड फूड, गोड पदार्थ जास्त खाणे आणि शारीरिक हालचाल कमी असणे यामुळे कोलेस्टेरॉल वाढण्याचा धोका वाढतो. याशिवाय अनुवांशिक (जेनेटिक) कारणे देखील महत्त्वाची भूमिका बजावतात. कुटुंबात आधीपासून कोणाला हाय कोलेस्टेरॉलची समस्या असेल, तर बारीक लोकांनाही त्याचा धोका असू शकतो. काही लोकांमध्ये शरीराचा मेटाबॉलिझम किंवा फॅट हाताळण्याची प्रक्रिया वेगळी असते, त्यामुळे वजन सामान्य असतानाही कोलेस्टेरॉल वाढू शकते.
कोलेस्टेरॉल वाढल्याची लक्षणे काय असतात?
हाय कोलेस्टेरॉलच्या सुरुवातीच्या टप्प्यात सहसा कोणतीही स्पष्ट लक्षणे दिसत नाहीत. त्यामुळे अनेकांना बराच काळ ही समस्या असल्याचे लक्षातही येत नाही. मात्र कोलेस्टेरॉलची पातळी खूप वाढली तर त्याचा शरीरावर परिणाम दिसू लागतो. काही लोकांना छातीत दुखणे, लवकर थकवा येणे किंवा श्वास घ्यायला त्रास होणे अशा समस्या जाणवू शकतात. याशिवाय काही वेळा पायांमध्ये दुखणे किंवा जडपणा जाणवणे अशी लक्षणेही दिसू शकतात. मात्र, ही लक्षणे इतर आजारांमुळेही असू शकतात. त्यामुळे नेमकी माहिती मिळण्यासाठी नियमित आरोग्य तपासणी करणे खूप गरजेचे असते. वेळेवर तपासणी केल्यास कोलेस्टेरॉलची पातळी समजू शकते.
कोलेस्टेरॉलपासून बचाव कसा करावा?
कोलेस्टेरॉल नियंत्रणात ठेवण्यासाठी निरोगी जीवनशैली खूप महत्त्वाची आहे. आहारात ताजी फळे, भाज्या, संपूर्ण धान्य आणि फायबरयुक्त पदार्थ यांचा समावेश करणे फायदेशीर ठरते. तसेच तळलेले आणि प्रोसेस्ड पदार्थ कमी खाणे गरजेचे आहे. दररोज व्यायाम किंवा शारीरिक हालचाल करणेही महत्त्वाचे आहे, कारण त्यामुळे शरीर सक्रिय राहते. वजन सामान्य असले तरीही आरोग्यदायी दिनचर्या पाळणे आवश्यक आहे. याशिवाय धूम्रपान आणि मद्यपानाचे जास्त सेवन टाळणे गरजेचे आहे. तसेच वेळोवेळी कोलेस्टेरॉलची तपासणी करून घेणे आरोग्यासाठी फायदेशीर ठरते
Leave a Reply